Ελέγχοντας την αναπνοή μας!

 

Στα τρέχοντα τμήματα διαλογισμού διδάσκονται συστηματικά τεχνικές αναπνοής τις οποίες μπορείτε να χρησιμοποιήσετε μέσα στην καθημερινότητα σας, για να διαχειριστείτε στρεσογόνες καταστάσεις και να αλλάξετε τη διάθεση σας!

Η Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ ασχολείται εδώ και 30 χρόνια με την αντιμετώπιση του στρες και έχει εκδώσει βιβλία που αναφέρονται εκτεταμένα στα οφέλη του ελέγχου της αναπνοής, του διαλογισμού και της γιόγκα για την καταπολέμηση του.

Τι είναι όμως το στρες;

 Ο όρος «αντίδραση πάλης ή φυγής» ή «αντίδραση στρες» είναι μια φυσιολογική αντίδραση του οργανισμού. Το σώμα μας προετοιμάζεται όταν πρέπει να αντιμετωπίσει έναν κίνδυνο: ο εγκέφαλος δίνει εντολές και εκκρίνονται οι κατάλληλες ορμόνες (π.χ. αδρεναλίνη), η αναπνοή επιταχύνεται για να εισπνεύσουμε περισσότερο οξυγόνο, η καρδιά χτυπάει γρηγορότερα και αυξάνει την πίεση του αίματος, οι μύες συσπώνται και οι αισθήσεις οξύνονται. Όλα αυτά μας βοηθούν να αντιμετωπίσουμε ένα ατύχημα, να βοηθήσουμε στη διάσωση ατόμων ή να αντιμετωπίσουμε μια καταστροφή. Όταν όμως η «αντίδραση στρες» προκαλείται ακόμη και σε μη σημαντικά προβλήματα όπως είναι η κυκλοφοριακή συμφόρηση, μια αναποδιά στη δουλειά ή ένα μικρό οικονομικό πρόβλημα, τότε δεν κάνουμε τίποτα άλλο από να συσσωρεύουμε στρες και να προσθέτουμε περισσότερα και σημαντικά προβλήματα στον εαυτό μας. Πρωταρχικό πρόβλημα είναι η υγεία και το κυρίαρχο είναι η υπέρταση που οδηγεί σε καρδιοπάθειες. Το δεύτερο είναι ότι καταστέλλεται το αμυντικό μας σύστημα και γινόμαστε ευάλωτοι σε ασθένειες. Τέλος, η συσσώρευση στρες οδηγεί σε συνεχή ανησυχία και συχνά σε κατάθλιψη, σε υπερφαγία ή υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ.

Τι προτείνεται;

Η Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ συστήνει την «αντίδραση χαλάρωσης» ως το «φάρμακο» στην «αντίδραση στρες». Με λίγα λόγια συστήνει τη βαθιά κοιλιακή αναπνοή, το διαλογισμό, τη γιόγκα και την προοδευτική μυϊκή χαλάρωση. Συνδέει το διαλογισμό και τη γιόγκα με την επιβράδυνση των χτύπων της καρδιάς, τη μείωση της πίεσης του αίματος και την ελάττωση των επιπέδων γαλακτικού οξέως του αίματος, που πιστεύεται ότι συνδέεται με τις κρίσεις πανικού. Ιδιαίτερο βάρος όμως δίνει στον έλεγχο της αναπνοής που είναι το πιο σημαντικό «φάρμακο» για την αντιμετώπιση του στρες. Και εξηγεί: «Όταν εισπνέουμε βαθιά (κοιλιακή αναπνοή), ο αέρας γεμίζει πλήρως τους πνεύμονες και ανυψώνεται η κοιλιά. Αυτή είναι μια έμφυτη ικανότητα του ανθρώπου που συχνά παραμένει σε λανθάνουσα κατάσταση. Αν την βάλουμε σε κίνηση μπορούμε να ενεργοποιήσουμε έναν από τους ισχυρότερους μηχανισμούς ανάρρωσης του σώματος μας…

… Και αυτό γιατί κατά την εκπνοή το διάφραγμα κινείται προς τα επάνω και ασκεί πίεση στους πνεύμονες βοηθώντας τους στην αποβολή του συσσωρευμένου διοξειδίου του άνθρακα. Αντίθετα η ρηχή αναπνοή περιορίζει το εύρος κίνησης του διαφράγματος και το κατώτερο τμήμα των πνευμόνων με τα πολλά μικρά αγγεία του, που είναι σημαντικά για την μεταφορά του οξυγόνου προς τα κύτταρα, δεν λαμβάνει την πλήρη ποσότητα οξυγονωμένου αέρα. Το αποτέλεσμα είναι να νιώθει κανείς ότι δεν του φτάνει ο αέρας, να νιώθει ότι πνίγεται και να είναι ανήσυχος». Ο έλεγχος της αναπνοής συνδέεται και με την εστίαση της προσοχής στην αναπνοή γιατί μας αποσπά από άλλες σκέψεις και αισθήματα.

Συστήνεται το εξής πρόγραμμα:

1. Βρείτε ένα ήσυχο και καθαρό μέρος για την άσκηση αναπνοής.

2. Μην προσπαθείτε υπερβολικά γιατί διαφορετικά θα πετύχετε το αντίθετο αποτέλεσμα: θα αγχωθείτε.

3. Μην εξασκείστε παθητικά. Το κλειδί για να πετύχετε την αντίδραση χαλάρωσης είναι να στρέψετε την προσοχή
σας μακριά από στρεσογόνους παράγοντες. Εστιάστε στην αναπνοή σας.

4. Προσπαθήστε να εξασκείστε τουλάχιστον δύο φορές την ημέρα στο ίδιο μέρος και τις ίδιες ώρες της ημέρας.

5. Προσπαθήστε να εξασκείστε για τουλάχιστον 10-20 λεπτά κάθε μέρα.

 

Αναρτήθηκε από την Swami Nirvikalpa (Όλγα Αλεξίου).

Breath Control Techniques